Could mu, was able to mu: yetenek mi, tek bir sonuç mu?
Could bir dönem boyunca süren kapasiteyi anlatır; belirli bir günde ne olduğunu söylemez. Bir eylemin bir kez başarıldığını bildirmek için was ya da were able to kullanın. Türkçe burada yardımcı olur: “tamir edebiliyordu” genel yeteneği, “bulabildi” tek seferlik başarıyı anlatır. Sık yapılan hata, “-ebildi” biçimini de could ile çevirmektir.
- Genel yetenek: “By the age of twelve, he could rebuild a bicycle wheel.”
- Tamamlanmış tek bir başarı: “Despite the darkness, Lina was able to find the correct valve.”
- Managed to çaba ya da zorluk ekler, “başardık” gibidir: “After three attempts, we managed to restart the server.”
Olumsuz biçimler ve could’un yine doğru olduğu yerler
Başarısız bir deneme için tüm olumsuz biçimler doğrudur. Olumlu could da iki durumda geri gelir.
- Başarısız deneme: “We couldn’t open the cabinet.” “We were unable to open the cabinet.” (daha resmi)
- See ve hear gibi algı fiilleri, tek bir seferde bile: “From the control room, we could see smoke above the east wing.”
- Cümleyi neredeyse olumsuz yapan hardly: “With the brace on, I could hardly reach the switch.”
Be able to: can’in sahip olmadığı biçimler
Can’in mastar, -ing ya da perfect biçimi yoktur ve başka bir modal fiilden sonra gelemez. Türkçede “-ebil-” eki bütün zaman ekleriyle birleşir (“yapabilecek”, “yapabilmiş”); İngilizcede bu işi be able to yapar:
- Mastar: “We hope to be able to reopen the workshop.”
- Perfect: “They have been able to reduce the unit’s weight.”
- Gelecek, henüz var olmayan bir yetenek için: “Once the labels arrive, volunteers will be able to run the trial.” Kararlaştırılmış bir plan için can yeterlidir: “We can test it tomorrow evening.”
- Başka bir modal fiilden sonra: “We might be able to borrow a thermal camera.”
- Daha resmi üslup: “The supplier is unable to guarantee Friday delivery.”
Biçimleri tek bir iş sorununda dinleyin
İki mühendis, hareket kısıtlılığı olan kullanıcılar için yeniden tasarlanmış bir kontrol panelini test ediyor. Geçmişteki tek başarı olan elektrik kesintisindeki kapatma işlemi was able to alır; henüz denenmemiş revizyon ise should be able to alır.
Maya I can read the diagnostic output, but I’m unable to reach the reset switch while wearing the mobility brace.
Owen I could always operate the older panel easily. With this one, I couldn’t even locate the emergency control.
Maya The fabricator has been able to move the switches, and we should be able to test the revision tonight.
Owen Good. During the power cut, Rosa was able to guide us through the shutdown by touch. That single success changed the design brief.
Maya If the labels arrive, volunteers might be able to run the next trial without us.
Fazla söz vermeyen bir durum raporu
Zaman çizgisinin her aşamasına kendi biçimini verin ve her beklentiyi koşuluna bağlayın:
- Şimdi: “We can run the diagnostics remotely, but we are unable to replace hardware.”
- Tek bir başarı: “Last Tuesday, we were able to restore power within an hour.”
- Başarısız denemeler: “We couldn’t reach the supplier, and the courier wasn’t able to deliver.”
- Sonraki adım: “If the parts arrive on Thursday, we should be able to open on time; if not, we might be able to open one room.”
Bir aksiliği anlatmak
Could have ve past participle, mümkün olduğu hâlde gerçekleşmeyen bir şeyi gösterir; Türkçedeki “bitirebilirdik” gibidir: “We could have finished on Friday, but we waited for the client’s approval.” Couldn’t have … without bir sonucun arkasındaki yardımın hakkını verir: “Looking back, I couldn’t have done it without my sister’s help.” Sesli tartışın:
- “Who helped you through a setback in ways outsiders might not notice?” Deneyin: “Looking back, I couldn’t have… without…”
- “Is success down to effort or to luck?” Deneyin: “I’d put it down largely to…”
Sık yapılan hatalar
Bunları kontrol edin:
- “After three attempts, we could restart the server.” Managed to ya da were able to kullanın.
- “will can” ya da “have could”: will be able to ve have been able to kullanın.
- Başardığınız bir sonuç için could have: bu, tam tersini söyler.
- “succeeded to reduce”: doğrusu “succeeded in reducing”.
- Koşulunu gizleyen bir söz: “We will be able to open on Friday.” Doğrusu “We should be able to open on Friday, provided the parts arrive.”
Günde 10 dakikalık pratik
Her cümleyi sesli söyleyin.
- 3 dakika: Çocukken yapabildiğiniz üç şey ve başardığınız zor bir iş.
- 3 dakika: Dünkü işiniz; can, was able to, couldn’t ve have been able to ile.
- 2 dakika: Kesin bir sözü should be able to ve koşuluyla yeniden yazın.
- 2 dakika: Yukarıdaki konuşmayı satır satır tekrar edin.
Sonraki adım
C1+ seviyesinde devam edin: bir tavsiyeyi koşullarını kontrol ederek sorgulayın, bir tiyatro eleştirisinde sahneleme tercihini açıklayın ve eşit olmayan terfi fırsatlarını çözümleyin. C1 seviyesinde yeni kanıtla değişen bir anı hakkında düşünsel bir yazı yazın.