Görev nasıl görünür?
Bazı kelimelerin yalnızca bir kısmının basıldığı kısa bir paragraf görürsünüz: Kelimenin başı oradadır, gerisi eksiktir. Göreviniz her kelimeyi paragraf doğru okunacak şekilde tamamlamaktır; çoğu zaman hem basılı harflere hem cümleye uyan tek bir tamamlama vardır.
Buradaki alıştırma örneklerinde her alt çizgi bir harftir; boşluk size ekin ne kadar uzun olduğunu da gösterir. Eski sandalyeleri onaran gönüllüler hakkındaki bir paragraftan üç çözümlü örnek:
- “Volunteers work care_____.” → carefully: beş harf, “fully”, bir zarf oluşturur; çünkü cümle gönüllülerin nasıl çalıştığını anlatıyor.
- “The chairs are dam____.” → damaged: dört harf, “aged”, sandalyelerin durumunu anlatır.
- “The card gives an instruc____.” → instruction: dört harf, “tion”, “an” kelimesinden sonraki ismi tamamlar.
Her boşlukta yapılacak kontroller
Konu sizi yaklaştırır ama biçime cümle karar verir. Paragrafın tamamını anlam için bir kez okuyun, sonra her boşluğu kontrol edin:
- Basılı harfleri koruyun: Cevabınız onlara eklenir, onların yerine geçmez.
- Kelimenin işini adlandırın: “a”, “the” ya da bir sıfattan sonra isim; “can”, “should” ya da “to” kelimelerinden sonra yalın fiil; isimden önce ya da “is” kelimesinden sonra sıfat; bir şeyin nasıl olduğunu anlatıyorsa zarf.
- Boşlukları sayın: Anlamı doğru ama uzunluğu yanlış bir kelime yanlış kelimedir.
- Tamamlanan cümleyi okuyun: Kulağa yanlış geliyorsa eki yeniden kontrol edin.
Bir deneyin: “work___” hangi ekle tamamlanır?
Kısa soru-cevabı dinleyin, sonra adını verdiği kontrolü aynı paragraftaki başka bir cümlede kullanın. Üç ek mümkün görünür ama yalnızca biri uyar:
- “Several work___ prepare chairs for painting.”
Question How do you choose the right form of a word?
Answer Look at the job the word does in its sentence: noun, verb, adjective or adverb.
Bilinmesi gereken kelime ekleri
Birçok boşlukta kelimenin türünü değiştiren bir ek saklıdır. Her eki tek bir kelimeyle değil, bir cümleyle öğrenin:
- -ly sıfatı zarfa çevirir: careful → carefully, safe → safely.
- -tion ve -ment isim yapar: instruct → instruction, replace → replacement.
- -ed çoğu zaman bir durumu anlatır: damage → damaged.
- -able sıfat yapar: reuse → reusable (“Reusable materials can be used again.”).
- -er işi yapan kişiyi adlandırır: work → worker; “several” kelimesinden sonra workers.
- Çoğul ve fiil -s’i: “each worker” ama “several workers”; “a helper checks” ama “helpers check”.
Nasıl pratik yapmalı?
Günde bir paragraf alışkanlık kurmaya yeter. Bu rutin yaklaşık 15 dakika sürer:
- Okuma: Paragrafın tamamını yazmadan bir kez okuyun.
- Tamamlama: Yalnızca eksik harfleri yazın; zor bir boşluğu atlayıp sona bırakın.
- Kontrol: Cevaplara bakmadan önce tamamlanan her cümleyi yeniden okuyun.
- Açıklama: İki cevabınız için kararı veren ipucunu yazın: bir harf düzeni, bir dil bilgisi kuralı ya da anlam.
- Toplama: Kaçırdığınız her eki bir kelime ailesi listesine ekleyin; örneğin care, careful, carefully, careless.
Tipik hatalar
Kaybedilen cevapların birçoğu bilinmeyen kelimelerden değil, biçimden gelir. Türkçede sayılardan ve “birkaç” gibi kelimelerden sonra isim çoğul olmaz (“iki sandalye”, “birkaç işçi”), tanımlık da yoktur. Bu yüzden “several”, “two” ya da “a” kelimelerinden sonraki her ismi kontrol edin.
- Kelimenin tamamını yazmak ya da basılı harfleri değiştirmek.
- Konuya uyan ama dil bilgisine uymayan bir kelime seçmek: Cümle “carefully” isterken “careful”.
- “several”, “many” ya da “two” kelimelerinden sonra çoğulu unutmak.
- Boşluk sayısını hesaba katmamak.
- Eki yanlış yazmak: “carefuly”, “instrucsion”.
Sonraki adım
Bir alıştırma paragrafını tamamlayıp iki cevabınızı açıklayabildiğinizde duyuruları, mesajları ve daha uzun metinleri okumaya geçin; orada ayrıntıları birleştirirsiniz. Yazma bölümündeki cümle kurma da aynı kelime türü kontrollerini kullanır.
